(Bilgi Yönetimi Hareketi)
Debra M. Amidon Uluslararasi Entovation® Kurucusu ve Strateji Direktörü
Çesitli deneyim ve tepkilerin sonucu olarak on yil önce başlatilan Bilgiye Dayali Buluşlar (Knowledge Based Innovation®), uygulamaya dönüşüyor. Farkli alanlarda egitim almış ve deneyim kazanmiş yöneticiler ve yönetim uzmanlari, bilgi ekonomisine dayali yönetim teknolojileri geliştiriyorlar. Bilgi Birikimi Yönetimi konusunda kitap ve makale patlamasi yaşanmasina ragmen, reçeteler sadece uygulama sürecinde tanimlanabiliyor. Çesitli deneyim ve tepkilerin sonucu olarak on yil önce başlatılan Bilgiye Dayali Buluşlar (Knowledge Based Innovation), uygulamaya dönüşüyor.
General Motors yöneticisi Alfred Sloan, büyük
şirketlerde uygulanacak tutarli yönetim teknolojilerini 1950 yilinda tanimladi. Oysa
bugün, bilgi teknolojisinin ve iletişim aglarinin gelişimi sayesinde, gerçek rekabet
avantajlarinin çalişanlarin birikimleri ile yaratilabileceği kanitlandi. Büyüyen bir
uygulama grubu, her sektörden, her görevden ve dünyanin her tarafindan araştirmacilari
ve yöneticileri içeriyor. Egitim, ekonomi, kalite, insan kaynaklari,, bilişim ve
strateji uzmanlari tek hedef çevresinde birleşiyorlar:
Işletmelerin, bilgi yönetimi sayesinde şekil degiştirmesi
Yapay bellek teorilerini aşan ilk bilgi yönetimi konferansi, “21. Yüzyila Doğru Bilgi Varliklarinin Yönetimi”, 1987 yilinda, Purdue üniversitesinde, DEC ve Technology Transfer Society işbirligi ile gerçekleştirildi. Steelcase North America ve EDS tarafindan yönetilen “Bilgi Üretkenligi” toplantisi nisan 1992 tarihinde; Industrial Research Instititute (IRI)’un hazırladigi ve McKinsey and Company’nin deneyimlerini sundugu toplanti ise ekim 1992 tarihinde gerçekleştirildi. 1994 yilinda “Bilgi Birikiminin Getirileri” Strategic Leadership Forum ve Ernst & Young ortak çalişmasi ile tartişmaya açildi. Bu yil ayni konulari içeren birçok toplanti gerçekleştirildi. Tüm bu toplantilarda saptanan bulgular şöyle siralanabilir:
1.Bilgi yönetimi hareketi yayginlaşiyor.
Ögrenen işletmeler, entellektüel sermaye, bilgi varliklari, şirket bilinci, şirketde bilgelik olarak adlandirilan tüm çalişmalar tek hedefde birleşiyor: şirket içindeki bilgi, korunmaz, degerlendirilmez ve geliştirilmezse şirket yok olur. Kamu yöneticileri, özel sermaye veya egitim sektörü söz konusu sorunlari ele aliyor ve çözümleri özendiriyorlar.
2.Bilgi deger taşir ve bu degerin ölçülmesi gerekir.
Bilgi birikimi bir zenginliktir; ölçülmesi değeri ortaya çıkarır. Halen kullanılmakta olan finansal araçlar, bu zenginliği gösterememekte, tam tersine çalışanları personel giderleri altında ele almaktadır. Şirketler değerlerini yeniden tanımlamalı ve vazgeçilemez sermayeleri olan insana yapılacak yatırıma inanmalılar.
3.Ortak araştirmalar yürütülmeli.
Hizmet sektörü, dünya ekonomisinde büyüyen bir önem kazaniyor. Ancak, hizmet sektörü için yapilan araştirmalar ve ayrilan teşvikler yetersiz. Özel şirketler, kendilerine özgü araştirmalari, yanlizca rekabete karşi koyabilmek amaci ile yapmaktalar. Hizmet sektörünün gelecegini saglamlaştirmak için ortak araştirmalar yürütülmelidir.
4.Orta kademelerden başlatilan yönetim şekli özendirilmeli.
Hiyerarşi alişkanligi bir gecede yok edilemeyeceginden, tepeden başlatilan klasik yönetim sistemi sürdürülmekte. Bu nedenle, hizmetin gercekleşmesini saglayan kişiler, yönetimde söz sahibi olamiyorlar. İşleri geregi, müşteri ile direkt ilişkide olan elemanlarin yaptiklari işlerin degerlendirilmesi ile şirket, iş tanimlarini degiştirebilir. Bu yeni organizasyon yapisi, klasik ve modern yöntemlerin bileşkesi olmasi nedeniyle, CIBC (Kanada Kraliyet Ticaret Bankasi) tarafindan “Orta-üst-ast” olarak tanimlanmiştir.
5.Dönüşüm hizlandirimali.
Gelecegi yaratmak, kisitlamalari yok etmekten daha fazla heyecan verici. Felsefe ve gelecege merakli olanlar, işletme yönetimi için biraraya gelmeli. Dün teori olan herşey, işletmelerin gelecekte var olmalari için kaçinilmaz. Liderler, disiplinler arasi etkileşimi algilamaya çalişiyorlar. Konunun karmaşikligi, çözümlerin paylaşimini ve güçlendirilmesini gerektiriyor.
6.Uygulamalar şirkete göre degişir.
Her şirketin kendine özgü kültürü oldugundan, uygulama projeleri şirkete göre degişecektir. Şirketdeki görevler alişilmişin dişinda adlandirilabilir. Bilgi birikimi bulmacasi, bir çok sekilde çözülebilir ve proje liderligini, şirketin her seviyesinden, çeşitli görevlerden kişiler üstlenebilir.
7.Yönetim mimarisi sinirlayici olmamalidir.
Şirketdeki degişkenleri belirlemek ve birbirine baglamak için referans alinacak bir çerçeve gereklidir. Kurulacak yapi, şirket kültürünü oluşturan elemanlarin tartisilmasina ve bütünleştirilmesine neden olmali. Süreçlerin tanimi, yeni olanaklara firsat verecek esnekligi ve dinamikligi içermeli.
8.Ortakligin gerekçeleri anlaşilmali ve yarar saglanmali.
Degişik hedefleri olan şirketler işbirligi yapiyorlar: satici şirketler, deger katan şirketler, müşteriler ve hatta rakipler. Gelişmelerin sonucunda ortaya çikan bu yapilar, karli büyüme hedefi ile şekillendiriliyor. Kuruluşun bütünü, parçalarindan daha degerlidir. Bu nedenle, bütünün tanimina ve parçalarin birleştirilmesine odaklaşilmali.
9.Teknoloji, bilgi yönetimini uygulayan şirketlerin vazgeçilmez parçasidir.
Degişik hedefleri olan şirketler işbirligi yapiyorlar: satici şirketler, deger katan şirketler, müşteriler ve hatta rakipler. Gelişmelerin sonucunda ortaya çikan bu yapilar, karli büyüme hedefi ile şekillendiriliyor. Kuruluşun bütünü, parçalarindan daha degerlidir. Bu nedenle, bütünün tanimina ve parçalarin birleştirilmesine odaklaşilmali.
10.Bilgi birikimi rastlantilara birakilmadan yönetilmeli.
Sistemler tamamlanmamiş olsa bile, biraz etki ve denetim denetimsizlikten daha sagliklidir. Kaleydoskopta oldugu gibi, küçük salinimlar görüntüyü, büyük bir gücün etkisi ise görüntünün odak noktasini degiştirir. Bilgi yönetiminden en fazla yarari elde etmek için, yönetimi, hem ilim hem de sanat olarak algilamalidir.
Sonuçlar
Şirketlerin bilgi birikimi yönetimine gösterdigi ilgi
giderek artmakta. Bu gelişim, yönetim egitiminde disiplinler arasi baglantiyi, özel
sektörde daha önce olasilik taninmayan işbirliklerini, kamu yönetiminde daha verimli
sonuçlari zorluyor. Yeniden yapilanma ve kalite çalişmalari finansal sonuçlarini
vermeye başladi ve yeterli olmadiklari görüldü. Maliyetlerin kisitlanmasi rekabet
avantajlarini önlüyor. Çabalar, bilgi birikiminin degerlendirilmesine yönlendirilmeli.
Yaraticilik, işletmenin gerçek sonuçlarina katkida bulunmak üzere yeniden doguyor. Bu
yeni bilim dalini, klasik yönetim yöntemleri ile uygulamaya olanak yok. Uygulamacilar,
birbirlerinin başari ve başarisizliklarindan yararlanmaya çalişiyorlar.
Bugüne kadar gerçekleştirilen toplantilar, araştirmalarin ilerlemesini saglayacak
araçlarin üretilmesine neden oldu. Toplantilara katilanlar, deneyimleri ile bu gelişime
katkida bulundular. Henüz tüm yanitlarin bulunamadigi ve yolculugun sürdügü bir
gerçek. Ancak bu hareket, akademik koridorlarda veya büyük danişmanlik şirketlerinde
degil, hizmet sektörünün içinde başlatildi. Her bilim dalindan aktörler, bilgi
ekonomisinde yer almaya çalişiyorlar. Toplantilara katilanlardan bir kişi şunlari
söyledi: “Akademisyenler on yil geriden geliyorlar, büyük danismanlik firmalari
ise en az yarisi kadar. Sektörün çalişanlari gelecegi gerçek zamanli
hazirliyorlar.” Bilgi yönetimi hareketi, bir şirketin kuruluş, olgunlaşma ve yok
olma veya yeniden yapilanma tanimlarini sarsiyor. Bu degişimler iş dünyasindaki
uygulamalari, ekonomilerin gelişimini ve toplumlarin başarilarini etkiliyor.
Telif: Debra
M. Amidon, Entovation International (Enterprise & Innovation) yaraticilik
araştirma ve danişmanlik aginin başkani ve strateji yönetmeni.
Debra M. Amidon, Bilgi Yönetimi, Ögrenen Aglarin Yaratilmasi ve Müşteriye Dayali
İşletme Buluşlari konularinda uzmandir. Massachusset Egitim Sekreterligi ve DEC üst
yöneticiligi gibi önemli görevlerde bulunmuştur. ‘21. Yüzyila Dogru Bilgi
Varliklarinin Yönetimi , Global Buluşlar gibi birçok yerel veya uluslararasi toplantida
konuşmaci olmuşve konu üzerinde birçok makale yazmiştir. Boston Üniversitesi,
Kolombiya Üniversitesi ve MIT’den diplomalari vardir. Ayrica, MIT’de Alfred P.
Sloan bursu almiştir.
Debra ile yazişmak için e-posta: debra@entovation.com
Translated into Turkish by Ms. Gülgün Kayakutlu (gkayakutlu@superonline.com)
DEBRA M. AMIDON is the President and Chief Strategist for ENTOVATION® International (Wilmington, Massachusetts) - a global innovation research and consulting network with outposts throughout the world.
She can be contacted on email at debra@entovation.com
